Als je zoekt op "BEL 20", vraag je je waarschijnlijk af of het een goede investering is. Het is tenslotte de belangrijkste aandelenindex van België. Deze index volgt 20 grote bedrijven die je kent, zoals KBC, AB InBev en Proximus.
Hier is de ongemakkelijke waarheid: de BEL 20 heeft minder rendement opgeleverd dan bijna alle grote wereldwijde indexen. Sinds 1994 heeft hij ongeveer 6,6% per jaar opgeleverd. De MSCI World? Ongeveer 8%. De S&P 500? Bijna 11%.
In dit artikel vergelijken we de BEL 20 met deze indexen en leggen we uit waarom je beter wereldwijd kunt spreiden in plaats van alles op België in te zetten.
Wat is de BEL 20?
De BEL 20 is de belangrijkste beursindex van België. Hij bestaat sinds 1991 en volgt de 20 grootste bedrijven die op Euronext Brussel staan genoteerd.
Om opgenomen te worden, moeten bedrijven aan strenge regels voldoen. Een belangrijke regel is de free float: er moeten genoeg aandelen beschikbaar zijn om op de markt te verhandelen. Interessant is dat een bedrijf niet per se zijn hoofdkantoor in België hoeft te hebben. Het moet gewoon een belangrijke rol spelen in de Belgische economie.
Je zult veel van de namen herkennen. Denk maar aan KBC, Proximus, Solvay of AB InBev. Samen vertegenwoordigen ze belangrijke onderdelen van de Belgische economie, zoals het bankwezen, telecommunicatie, chemie en bier. Op het moment van schrijven zijn dit de 20 bedrijven die deel uitmaken van de BEL 20:
Kortom, de BEL 20 wordt vaak gezien als een soort momentopname van "de Belgische aandelenmarkt".
Historische rendementen van de BEL 20
Hoe heeft de BEL 20 het eigenlijk gedaan? In het verleden waren de rendementen best bescheiden. Sinds 1994 heeft de BEL 20 een gemiddeld rendement van ongeveer 6,6% per jaar opgeleverd. Als je toen € 10.000 had geïnvesteerd, zou je vandaag ongeveer € 76.000 hebben. Dat komt door het rente-op-rente-effect, wat betekent dat je geld in ongeveer 30 jaar meer dan zes keer zo veel waard is geworden. Dat is niet slecht.
Als je het vergelijkt met andere markten, wordt het verschil duidelijk. In de volgende paragrafen vergelijken we de BEL 20 met andere belangrijke indexen en leggen we uit waarom dat zo zou kunnen zijn.
BEL 20 vs MSCI World
In dezelfde periode haalde de MSCI World-index ongeveer 8% per jaar. Dat klinkt misschien niet veel hoger dan de 6% van de BEL 20, maar over tientallen jaren maakt het een groot verschil.
Als je in 1994 € 10.000 had geïnvesteerd, zou je vandaag met de MSCI World ongeveer € 124.000 hebben, tegenover ongeveer € 76.000 met de BEL 20. Kortom, Belgische aandelen blijven achter bij het wereldwijde gemiddelde. De MSCI World is een wereldwijde aandelenindex die bestaat uit ongeveer 1.500 bedrijven uit 23 ontwikkelde landen, waaronder de VS, Europa, Japan en Australië. Deze index spreidt je geld over tientallen landen en sectoren. Dat is eigenlijk het tegenovergestelde van de op België gerichte BEL 20.
Het is geen verrassing dat de MSCI World beter heeft gepresteerd. Die extra 2% in rendement lijkt misschien niet veel, maar over een periode van 30 jaar heeft het het eindresultaat bijna verdubbeld.
De reden is simpel. De MSCI World heeft veel van de grootste en snelst groeiende bedrijven ter wereld die je in de BEL 20 helemaal niet vindt. Als je alleen in België investeert, mis je 99,7% van de wereldwijde aandelenmarkt. De BEL 20 mist ook blootstelling aan hele sectoren. Technologie is een goed voorbeeld. België heeft daar maar heel weinig van. De MSCI World heeft daarentegen bedrijven als Microsoft, Apple, Google en Amazon, die de afgelopen decennia een groot deel van de groei van de aandelenmarkt hebben aangedreven.
De conclusie is duidelijk. Wereldwijde spreiding heeft zijn vruchten afgeworpen. Op de lange termijn heeft de MSCI World hogere rendementen opgeleverd met minder risico dan alleen beleggen in Belgische aandelen. Als je alleen bij de BEL 20 blijft, mis je een groot deel van de wereldwijde groei.
BEL 20 vs S&P 500
De S&P 500 is de belangrijkste Amerikaanse aandelenindex. Hij volgt 500 van de grootste bedrijven in de Verenigde Staten en wordt vaak gezien als een goede graadmeter voor de Amerikaanse economie. Dat is belangrijk, want de VS vertegenwoordigt alleen al ongeveer 60% van de wereldwijde aandelenmarkt.
Hoe doet het het in vergelijking met de BEL 20? Kort gezegd: het heeft veel beter gepresteerd. In de afgelopen decennia (ongeveer 1994 tot nu) heeft de S&P 500 gemiddeld 10,9% per jaar opgeleverd. Dat is veel meer dan de 6,6% van de BEL 20. Na verloop van tijd wordt dat verschil echt groot.
De belangrijkste reden is wat er in de index zit. De S&P 500 zit vol met wereldleiders zoals Apple, Microsoft, Google, Amazon en NVIDIA. Veel van deze bedrijven zitten in snelgroeiende sectoren zoals technologie en gezondheidszorg. Deze bedrijven hebben een groot deel van de wereldwijde groei van de aandelenmarkt aangestuurd.
De BEL 20 heeft geen van deze grote jongens. Hij is meer gericht op banken, telecombedrijven en brouwerijen, sectoren die meestal wat langzamer groeien. Schaalgrootte en diversificatie spelen ook een rol. Met 500 bedrijven uit allerlei sectoren is de S&P 500 veel breder dan een index met maar 20 Belgische aandelen. Als de ene sector het moeilijk heeft, kan een andere het gat opvullen. De BEL 20 is kleiner, meer geconcentreerd en meer blootgesteld aan lokale economische kwesties.
Voor een Belgische belegger is het antwoord simpel. De S&P 500 heeft in het verleden veel beter gepresteerd dan de BEL 20. Hij groeide sneller, dankzij innovatie en Amerikaanse bedrijven die wereldwijd actief zijn. Het nadeel is dat hij helemaal op de VS gericht is, dus nog steeds niet wereldwijd gespreid, maar hij profiteerde wel duidelijk van de belangrijkste groeimotor ter wereld.
BEL 20 vs de Duitse DAX
De DAX is de belangrijkste aandelenindex van Duitsland. Hij volgt 40 van de grootste bedrijven die in Frankfurt genoteerd staan (tot 2021 waren dat er 30). Als buurland van België en grootste economie van Europa is Duitsland een logische vergelijking met de BEL 20. Beide zijn Europese indices van één land. Het grote verschil is de schaal. De Duitse economie en aandelenmarkt zijn veel groter. De DAX omvat industriële zwaargewichten zoals Siemens, BMW, Volkswagen, Bayer en BASF. Veel van deze bedrijven verkopen hun producten wereldwijd.
Historisch gezien heeft de DAX het beter gedaan dan de BEL 20. Sinds de start in 1988 heeft hij gemiddeld iets minder dan 8,0% per jaar opgeleverd. Dat is duidelijk hoger dan het langetermijnrendement van de BEL 20, dat ongeveer 6,6% bedraagt. Je ziet dit verschil in de tijd. Vanaf het midden van de jaren negentig haalde de DAX hoge eencijferige jaarlijkse rendementen, terwijl de BEL 20 dichter bij de middencijfers bleef. Als je twintig jaar geleden hetzelfde bedrag in beide had gestoken, zou de DAX vandaag de dag aanzienlijk meer waard zijn.
De redenen zijn best simpel. De Duitse economie is meer divers en draait vooral op export. DAX-bedrijven zijn vaak wereldwijd actief en profiteren van de vraag in sectoren als auto's, techniek en chemie. De BEL 20 heeft die breedte gewoon niet. Er zijn geen grote spelers in de autosector en de blootstelling aan snelgroeiende sectoren is heel beperkt.
Maar goed, de DAX is nog steeds een index voor één land. Net als de BEL 20 heeft hij te maken met lokale dingen zoals Europese regels, valuta-effecten en regionale recessies. Tijdens crises zoals die van 2008 daalden beide indexen flink. De DAX herstelde zich in sommige periodes beter, mede dankzij zijn industriële en technologische blootstelling.
Voor Belgische beleggers is de conclusie simpel. De Duitse aandelenmarkt heeft in het verleden beter gepresteerd dan de Belgische, met ongeveer 8,0% tegenover 6,6% per jaar. Maar de DAX is nog steeds geen vervanging voor wereldwijde spreiding. Op de lange termijn blijft een wereldwijde index de meest evenwichtige keuze.
BEL 20 vs Curvo Growth
Tot nu toe hebben we de BEL 20 vergeleken met andere aandelenindexen. Laten we hem nu eens vergelijken met een echte beleggingsportefeuille: de Groeiportefeuille van Curvo.
De Growth-portefeuille is gemaakt voor groei op de lange termijn door zo veel mogelijk te spreiden. Hij is niet vast aan één land of index. In plaats daarvan wordt er belegd in twee brede Vanguard-indexfondsen die samen bijna de hele wereldwijde aandelenmarkt dekken.
Concreet investeert de portefeuille in:
- FTSE Developed All Cap Choice-index, die ontwikkelde markten zoals de VS, Europa en Japan dekt.
- FTSE Emerging All Cap Choice-index, die opkomende markten zoals China, India en Brazilië dekt.
Samen betekent dat je in aanraking komt met meer dan 7.500 bedrijven in ongeveer 40 landen. Grote bedrijven, kleine bedrijven, technologie, gezondheidszorg, financiën, industrie, je vindt het er allemaal. Dit pakt direct de belangrijkste zwakke punten van de BEL 20 aan. De Growth-portefeuille is wereldwijd, niet alleen Belgisch. Hij omvat alle sectoren. En hij is niet afhankelijk van slechts 20 bedrijven.
Belangrijk is dat je België niet weglaat. Belgische bedrijven zitten nog steeds in je portefeuille, maar in de juiste verhouding. België maakt maar ongeveer 0,3% uit van de wereldwijde aandelenmarkt, dus bedrijven als AB InBev, KBC en Solvay zitten er nog steeds in, maar ze zijn niet meer de grote spelers in je portefeuille. Je past gewoon de omvang van België aan ten opzichte van de rest van de wereld.
Als het om prestaties gaat, is het verschil duidelijk. Een wereldwijd gespreide aandelenportefeuille heeft in het verleden ongeveer 8% per jaar opgeleverd, net als indexen als MSCI World of FTSE All-World. Dat is meer dan de 6,6% van de BEL 20, en dankzij diversificatie met minder risico.
Er is ook een belangrijk belastingvoordeel voor Belgische beleggers. De Growth-portefeuille van Curvo maakt gebruik van accumulerende fondsen, die dividenden automatisch herbeleggen. Dat betekent dat je de Belgische dividendbelasting van 30% vermijdt die je normaal gesproken zou betalen bij distribuerende ETF's die de BEL 20 volgen. Over tientallen jaren loopt dat verschil behoorlijk op.
Als je op zoek bent naar groei op de lange termijn, dan doet een wereldwijd gespreide portefeuille zoals die van Curvo gewoon wat de BEL 20 niet kan.
Nadelen van de BEL 20
Voordat we afronden, laten we even snel de belangrijkste nadelen van beleggen in de BEL 20 zelf doornemen. De meeste daarvan zouden je inmiddels bekend moeten voorkomen na het lezen van de bovenstaande vergelijkingen.
Je gokt op één enkel land
Als je alleen in de BEL 20 investeert, hangt al je geld af van België. Als de Belgische economie vertraagt of te maken krijgt met politieke of economische problemen, heeft je hele portefeuille daar last van. Dit is een typisch geval van 'home bias'. Het voelt veilig om dicht bij huis te investeren, maar eigenlijk verhoogt het het risico. Wereldwijd beleggen spreidt dat risico over veel landen, in plaats van alles op één kaart te zetten.
Er is geen fiscaal voordelige BEL 20 ETF
Op dit moment is er maar één ETF die de BEL 20 volgt, namelijk de Amundi BEL 20 ETF (FR0000021842). Die is best duur met 0,50% per jaar. En het is ook een distribuerend fonds, wat betekent dat het dividend uitkeert. Voor Belgische beleggers wordt dat dividend elke keer belast tegen 30%.
Accumulerende fondsen, die je dividenden automatisch herbeleggen, zijn meestal veel voordeliger qua belastingen in België. Helaas is er geen accumulerende BEL 20 ETF. Op de lange termijn zorgt die dividendbelasting ervoor dat je rendement steeds wat lager uitvalt.
België is maar een klein stukje van de wereld
België is goed voor ongeveer 0,3% van de wereldwijde aandelenmarkt. Door vooral in de BEL 20 te beleggen, mis je 99,7% van de beleggingskansen wereldwijd. Veel snelgroeiende bedrijven en hele sectoren zijn gewoonweg niet aanwezig in België. Denk maar aan wereldwijde technologiebedrijven, grote innovators in de gezondheidszorg of grote Aziatische fabrikanten. Zoals we hebben gezien, hebben wereldwijde indexen hogere rendementen opgeleverd, wat erop wijst dat Belgische beleggers die zich op de BEL 20 hebben gericht, geld hebben laten liggen.
Je investeert in slechts 20 bedrijven
Twintig bedrijven is echt niet veel diversificatie. Elk bedrijf heeft veel invloed, dus als er bij één of twee bedrijven iets misgaat, kan dat de hele index naar beneden halen. Dit concentratierisico is groot. Sommige sectoren zijn heel sterk vertegenwoordigd in de BEL 20, zoals financiën en materialen, terwijl andere er bijna niet zijn, vooral technologie. Als je dat vergelijkt met de 500 bedrijven in de S&P 500, wordt het duidelijk hoe beperkt de BEL 20 eigenlijk is.
Conclusie
De BEL 20 laat zien hoe de Belgische aandelenmarkt ervoor staat, maar zoals we hebben gezien, is hij niet echt gemaakt voor groei op de lange termijn. Met maar 20 bedrijven en een gemiddeld rendement van ongeveer 6,6% per jaar, blijft hij flink achter bij de wereldwijde indexen. Dat verschil wordt met de jaren alleen maar groter en kan je tienduizenden euro's aan gemiste opbrengsten kosten.
Het goede nieuws? Je hoeft niet te kiezen tussen België en de rest van de wereld. Een wereldwijd gespreide portefeuille bevat Belgische aandelen in de juiste verhouding, ongeveer 0,3% van je bezit, terwijl je toegang krijgt tot duizenden bedrijven in tientallen landen. Zo vind je een evenwicht tussen vertrouwdheid en slim beleggen.
Als je je vermogen op lange termijn wilt laten groeien, denk dan wereldwijd. Begin met een breed indexfonds of een gediversifieerde portefeuille die je risico spreidt en groei benut, waar die zich ook voordoet. Je toekomstige zelf zal je dankbaar zijn dat je verder kijkt dan de Belgische grenzen.