Indexfondsen vs ETF's: de verschillen voor Belgische beleggers

Wat is een indexfonds?

Een indexfonds is een soort beleggingsfonds dat een marktindex volgt in plaats van te proberen beter te presteren dan die index. Denk aan indexen zoals de BEL 20, die Belgische aandelen volgt, of de S&P 500, die 500 grote Amerikaanse bedrijven volgt. Een indexfonds verzamelt geld van veel beleggers om alle of een deel van de beleggingen in de index te kopen. Dit betekent dat de prestaties van het fonds de prestaties van de index weerspiegelen. Een indexfonds dat de S&P 500 volgt, zal bijvoorbeeld in die 500 bedrijven beleggen.

Indexfondsen maken gebruik van een strategie die ‘passief beleggen’ wordt genoemd, omdat ze een index volgen zonder te proberen deze te overtreffen. Hierdoor zijn ze goedkoop en gespreid. Er is geen dure fondsbeheerder die aandelen uitkiest. Het fonds houdt de onderdelen van de index aan en past zich aan wanneer de index verandert. Deze aanpak maakt indexfondsen een 'buy-and-hold'-keuze voor langetermijnbeleggers die op zoek zijn naar gestage groei zonder al te veel moeite. Ze worden meestal één keer per dag geprijsd tegen de netto-inventariswaarde aan het einde van de dag, niet continu tijdens de handelsuren. Dus als je in een indexfonds belegt, krijg je de slotkoers van die dag voor de deelbewijzen van het fonds. Deze dagelijkse prijsbepaling werkt goed voor de meeste langetermijnbeleggers die zich niet druk maken om kortetermijnbewegingen op de markt.

Veel indexfondsen zijn beschikbaar voor Belgische beleggers via banken of beleggingsplatforms. Wereldwijde indexfondsen van aanbieders als Vanguard of BlackRock zijn bijvoorbeeld toegankelijk via bepaalde banken of de app die we voor Curvo hebben gebouwd. Investeren in een indexfonds is eenvoudig. Je kiest gewoon een bedrag, bijvoorbeeld €100 per maand. Vervolgens investeert het platform of de fondsbeheerder alles in het fonds. Je kunt ook fractionele eenheden kopen.

Kortom, een indexfonds is een eenvoudige, goedkope manier om te beleggen in een brede markt. Je zet geld in en ontvangt een deel van elk aandeel of elke obligatie in de index, waardoor je geld in de loop van de tijd meegroeit met de markt dankzij de kracht van het samenstellen.

Wat is een ETF?

Een ETF, of exchange-traded fund, lijkt op een indexfonds. Beide volgen een marktindex of een groep beleggingen. Het belangrijkste verschil zit in hoe je ze koopt en verkoopt. Een ETF wordt verhandeld op een beurs, net als een individueel aandeel. Dit betekent dat je het koopt of verkoopt van een andere belegger op de beurs, niet rechtstreeks van een fondsaanbieder of bank. Je hebt een brokerrekening nodig om toegang te krijgen tot de aandelenmarkt.

De meeste ETF's zijn passief beheerde "trackers". Ze volgen eenvoudigweg een index, zoals de S&P 500 of MSCI World. Bijvoorbeeld, een "BEL20 tracker" ETF volgt de BEL 20 aandelen.

ETF prijzen veranderen gedurende de handelsdag op basis van vraag en aanbod, net als aandelenkoersen. Je kunt een ETF op elk moment tijdens beursuren kopen of verkopen. De prijs kan iets variëren van 's ochtends tot 's middags. Een indexfonds heeft daarentegen één prijs per dag.

ETF's zijn populair omdat ze de diversificatie van een fonds en de flexibiliteit van een aandeel bieden. Je kunt slechts één aandeel kopen, zonder vaste minimuminvestering. Er zijn ETF's voor bijna elke markt of strategie. In België zijn ETF's erg populair geworden onder doe-het-zelf beleggers dankzij boeken als De Hangmatbelegger. Ze helpen bij het opbouwen van passieve portefeuilles omdat ze overal beschikbaar zijn op brokerplatforms en vaak lage jaarlijkse kosten hebben.

Samengevat is een ETF een indexfonds dat je verhandelt op de aandelenmarkt. Het biedt een reeks indexvolgende beleggingen, vergelijkbaar met een indexfonds, maar met meer handelsopties. Er zijn ook verschillen in kosten en belastingen, die we later zullen bespreken. Het is als het neefje van het indexfonds, met een vergelijkbaar doel maar een andere manier van handelen.

De verschillen tussen een indexfonds en een ETF

Hoe te kopen: toegankelijkheid van indexfondsen vs ETF's

Een groot verschil tussen indexfondsen en ETF's is de manier waarop je ze opent en koopt. Dit beïnvloedt hoe gemakkelijk elke optie is voor beginners.

Indexfondsen kopen

Indexfondsen zijn een soort beleggingsfondsen. Je koopt ze meestal rechtstreeks bij een fondsaanbieder of via een financiële instelling. In België gebeurt dit vaak via je bank of een platform voor vermogensbeheer. Je kunt bijvoorbeeld het beleggingsportaal van je bank gebruiken of een app zoals Curvo, die portefeuilles met indexfondsen aanbiedt. Je bepaalt zelf hoeveel je wilt beleggen (bijvoorbeeld € 500 of kleinere maandelijkse bedragen). Het platform belegt dat bedrag in het fonds.

Een belangrijk voordeel is de eenvoud en de mogelijkheid om in fracties te beleggen. Je kunt elk bedrag beleggen, ook al komt dat niet overeen met een heel aandeel van het fonds. Als de prijs van een fonds € 150 is en je € 100 belegt, krijg je ongeveer 0,667 aandeel. Bij indexfondsen zijn fractionele aandelen toegestaan, dus je hele € 100 wordt belegd. Dit maakt het makkelijk om regelmatig vaste bedragen te beleggen zonder dat er geld overblijft.

Bij veel traditionele indexfondsen kun je een automatische maandelijkse bijdrage instellen. Dit helpt je bij het ontwikkelen van een "betaal jezelf eerst" spaargewoonte.

ETF's kopen

ETF’s moet je kopen via een effectenrekening bij een beursmakelaar. Je kunt een ETF niet rechtstreeks bij een bankkantoor kopen, zoals bij een beleggingsfonds. Je hebt een makelaar nodig om een transactie te plaatsen. In België bieden makelaars zoals Bolero, Keytrade en DEGIRO toegang tot Europese beurzen waar ETF’s genoteerd staan. Je moet een bepaald aantal ETF-aandelen bestellen (bijvoorbeeld 10 aandelen van een ETF kopen).

In tegenstelling tot indexfondsen worden ETF’s meestal verhandeld in hele aandelen. Als één aandeel € 57 kost, is je minimale inleg € 57 voor één aandeel. Sommige brokers bieden fractionele ETF-aandelen aan, maar dit is in België niet gebruikelijk. Als je € 100 wilt beleggen in een ETF die € 57 kost, kun je 1 aandeel kopen voor € 57 en houd je € 43 over die je niet kunt beleggen, tenzij je broker fractionele aandelen ondersteunt. Bovendien worden bij elke aankoop of verkoop transactiekosten in rekening gebracht (meestal een paar euro). Je kunt automatische maandelijkse beleggingen in een ETF instellen. Sommige brokers hebben periodieke beleggingsplannen. Deze kunnen echter als afzonderlijke transacties worden uitgevoerd, wat tot extra kosten kan leiden.

Indexfondsen kunnen toegankelijker zijn voor beginners die hands-off willen beleggen. Je kunt beginnen met kleine, flexibele bedragen en bijdragen gemakkelijk automatiseren. ETF's vereisen de extra stap van een effectenbroker en inzicht in het plaatsen van markt- of limietorders, wat ingewikkelder is. Het openen van een brokerrekening in België kan echter online en veel nieuwe beleggers beginnen met ETF's. Indexfondsen zijn handig omdat ze automatisch beleggen mogelijk maken en je geld volledig toewijzen. ETF's geven je echter meer controle omdat je zelf bepaalt wanneer en hoeveel aandelen je koopt of verkoopt.

Kosten

Laten we eens kijken naar de verschillen in kosten tussen indexfondsen en ETF's:

ETF’s hebben mogelijk iets lagere lopende kosten dan indexfondsen. Veel indexfondsen hebben vergelijkbare totale kostenratio’s (TER’s), dus de kosten liggen vaak dicht bij elkaar. Bij ETF’s kunnen er echter elke keer dat je belegt transactiekosten in rekening worden gebracht. Indexfondsen daarentegen, en dan vooral de geautomatiseerde, kunnen de transactiekosten verlagen als ze geen instapkosten vragen.

Voor Belgen die regelmatig kleine bedragen beleggen, is het cruciaal om hoge transactiekosten te vermijden. Een vergoeding van € 1 of € 5 op een belegging van € 100 kan 1 tot 5% van je rendement opslokken. Als je elke maand wilt beleggen en transactiekosten wilt vermijden, kies dan voor een platform met indexfondsen zonder transactiekosten. Deze keuze kan je geld besparen.

Aan de andere kant, als je een groter bedrag ineens hebt en een broker met lage kosten, is het kopen van een ETF met een zeer lage TER een goede optie. Het goede nieuws is dat zowel indexfondsen als ETF's betaalbare beleggingsopties zijn. Houd alleen in de gaten of er extra kosten aan verbonden zijn.

Belastingen

Belgische beleggers hebben te maken met een paar belangrijke belastingen als ze in ETF's of indexfondsen beleggen:

Goed nieuws: er wordt geen vermogenswinstbelasting geheven op pure aandelenindexfondsen of ETF’s, zolang ze geen obligaties bevatten. Dit gaat echter veranderen in 2026 door nieuwe overheidsmaatregelen met betrekking tot de Belgische vermogenswinstbelasting van 10%.

Trading: hoe kun je bij je geld?

Laten we eens kijken naar de verschillen tussen indexfondsen en ETF's: liquiditeit, hoe snel of vaak je in en uit de investering kunt handelen:

ETF’s bieden de mogelijkheid om snel te kopen en verkopen, wat geweldig is voor je flexibiliteit. Voor beleggers die op lange termijn automatisch beleggen, is dit echter geen groot voordeel. Zowel indexfondsen als ETF’s zijn liquide, wat betekent dat je er op elk moment uit kunt stappen. Maar bij ETF’s kun je gedurende de dag handelen. Bij indexfondsen moet je wachten tot het einde van de dag. Dit is een opmerkelijk verschil, maar voor de meeste beginners is het geen doorslaggevende factor.

Eenvoud en gemak

Bij het vergelijken van indexfondsen en ETF's, vooral voor beginners, is eenvoud een grote factor. Dit houdt ook in hoe makkelijk ze te begrijpen en te gebruiken zijn en hoe makkelijk je ze na verloop van tijd kunt blijven gebruiken.

Kortom, als je op zoek bent naar eenvoud en een hands-off benadering, dan zijn indexfondsen de beste keuze. Het gebruik van een geautomatiseerd platform maakt dit nog eenvoudiger. Als je je portefeuille liever actief beheert en wat extra werk niet erg vindt, dan kunnen ETF's een goede keuze zijn. Beide opties zijn eenvoudig, maar factoren zoals fracties, automatisch beleggen en fondskeuze maken indexfondsen gemakkelijker te gebruiken.

Indexfondsen of ETF's: wat is beter voor Belgen?

Beide zijn geweldige hulpmiddelen voor passief langetermijnbeleggen. De keuze hangt vaak af van persoonlijke voorkeur en praktische factoren.

• Als je je eigen beleggingen wilt beheren, zijn ETF's een goede keuze. Ze hebben lage kosten en wat onderzoek kan je helpen slagen. Je kunt een paar brede ETF's selecteren, zoals een ETF voor wereldaandelen en een ETF voor obligaties. Open vervolgens een brokerrekening en begin met beleggen. Veel Belgische doe-het-zelvers geven de voorkeur aan ETF's vanwege hun brede selectie en lagere kosten. Denk wel aan de Belgische belastingen. Gebruik accumulerende ETF's voor belastingefficiëntie en overweeg de TOB op transacties. Voor degenen die dit pad kiezen, raden we een passieve strategie aan. Koop en houd voor de lange termijn en vermijd veelvuldig handelen voor de beste resultaten.
• Als je waarde hecht aan gemak, begeleiding en automatisering, is een indexfondsbenadering wellicht beter bij je past. Wij vinden dat beleggen eenvoudig moet zijn. Zet gewoon wat geld opzij en laat het met minimale inspanning groeien. Door indexfondsen in onze portefeuilles te gebruiken, profiteer je van de voordelen van passief beleggen. Je geniet van een goed marktrendement tegen lage kosten, zonder het gedoe van ETF-handel. De portefeuilles van Curvo maken gebruik van indexfondsen, maken beleggen in fracties mogelijk en brengen geen TOB in rekening bij elke inleg. Dit is perfect voor maandelijks beleggen. Je hoeft niet te kiezen uit duizenden ETF's of je bezig te houden met herweging, dat regelen wij voor je. Als je een beginner bent of van een hands-off aanpak houdt, kan beleggen met Curvo (indexfondsen) heel eenvoudig zijn. Je krijgt een goedkope, wereldwijd gespreide portefeuille die voor jou werkt. Het helpt je om op koers te blijven en regelmatig te beleggen.

Op basis van onze ervaring met Belgische beleggers is het cruciaal om te beginnen en vol te houden. Of je nu kiest voor een indexfonds of een ETF, zorg ervoor dat het bij je stijl past. Als het beheren van transacties en het omgaan met makelaars niets voor jou is, aarzel dan niet om de makkelijke weg te kiezen. Als je het leuk vindt om te sleutelen en te optimaliseren, kunnen ETF’s de moeite waard zijn.

Conclusie

Zowel indexfondsen als ETF's kunnen je helpen om langetermijnvermogen op te bouwen, maar ze dienen verschillende soorten beleggers. Je keuze hangt af van hoe betrokken je wilt zijn bij je beleggingen.

ETF's werken goed als je vertrouwd bent met brokerage accounts en maximale controle over je portefeuille wilt. Indexfondsen blinken uit als je automatisering en eenvoud belangrijker vindt dan al het andere. Houd als Belgische belegger ook rekening met de belastingimplicaties en transactiekosten die bij elke optie horen. De belangrijkste stap is beginnen met beleggen. Als je eenmaal begint, kun je je aanpak altijd aanpassen als je leert wat het beste werkt voor jouw situatie en doelen.